1) Kararın içeriği ve doğurduğu sonuçlar
Gerekçeli karara göre olay, bir çocuğun okula giderken sahipsiz köpeklerin saldırısına uğramasıyla meydana geldi; mahkeme, daha sonraki tarihli sağlık raporuna dayanarak doku kayıpları, öz bakım güçlüğü ve eğitimin evde sürdürülmesi gibi etkileri de değerlendirdi.
Dava 10 milyon TL talep ile açıldı; mahkeme bunun 5 milyon TL’lik kısmını kabul etti. Tazminatın idareye başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizle ödenmesi ve kararın tebliğinden itibaren 30 gün içinde istinaf edilebilmesi hükme bağlandı.
Kararın manşet sonucu, sorumluluk kurgusunda toplandı: Tazminat, il valiliği + büyükşehir belediyesi + ilçe belediyesit arafından müştereken ve müteselsilen ödenecek şekilde kuruldu.
Danıştay 8. Daire, 12.03.2021 (E.2020/7528, K.2021/1532): Sahipsiz sokak köpeklerinin saldırısı nedeniyle ortaya çıkan zararlarda, olayın niteliğine göre yalnız ilçe belediyesiyle sınırlı kalınmaksızın büyükşehir belediyesi ve valiliğin de davalı konumuna alınmasının gerekebileceği; hizmetin gereği gibi işletilmemesinin hizmet kusuru sorumluluğu doğurabileceği yönündeki yaklaşım, benzer dosyalarda “üçlü hasım/müteselsil sorumluluk” tartışmasının temel dayanakları arasında gösterilmektedir. (Danıştay 8. Daire, 2021).
2) Analiz: “Hizmet kusuru” hangi mantıkla kuruluyor?
İdare hukukunda “hizmet kusuru”, kamu hizmetinin hiç işlememesi, geç işlemesi veya kötü işlemesi halinde idarenin tazmin sorumluluğunu doğuran klasik eşiği ifade eder; kavramın içeriği büyük ölçüde içtihatla şekillenir. (Deniz, 2021).
Sahipsiz köpek saldırıları bakımından idari yargı, vakayı çoğu kez “ani bir kaza”dan ziyade öngörülebilir riskin yönetilememesi olarak okur; sorumluluk tartışması da hizmetin organizasyonu, sürekliliği ve kayıt düzeni üzerinden yürür. (Sarı, 2023).
3) “Üçlü sorumluluk” neden önemli?
Bu tür dosyalar, sahipsiz hayvan yönetiminin tek bir kurumun tek başına yürüttüğü bir iş değil; görev ve yetkilerin farklı idarelere dağıldığı bir koordinasyon hizmeti olduğunu gösteriyor. Koordinasyon zayıfladığında mahkeme önüne çoğu zaman tekil bir ihmal değil, zincirin bütününde aksama geliyor. (Sarı, 2023).
Danıştay’ın anılan yaklaşımı da aynı noktaya işaret ediyor: “Yetki dağınıklığı”, sorumluluğu otomatik olarak ortadan kaldıran bir kalkan gibi görülmüyor; aksine doğru hasımla doğru koordinasyonun somutlaştırılması bekleniyor. (Danıştay 8. Daire, 2021).
4) Rücu boyutu: Tazminat ödendiğinde dosya gerçekten kapanır mı?
Tazminatın vatandaşa ödenmesi, idare açısından her zaman nihai kapanış anlamına gelmez. Anayasa, haksız işlem sonucu doğan zararın devletçe tazmin edileceğini belirtirken “Devletin sorumlu olan ilgili görevliye rücu hakkı saklıdır” hükmünü kurar. (Türkiye Cumhuriyeti Anayasası, 1982, md. 40).
Benzer şekilde 657 sayılı Kanun, kamu göreviyle bağlantılı zararlar nedeniyle davanın kuruma yöneltilmesi ilkesini getirirken, kurumun genel hükümlere göre sorumlu personele rücu hakkını saklı tutar. (657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 1965, md. 13).
Öğretide rücu, “hizmet kusuru ile idare sorumlu tutulduktan sonra” kusurun kişiselleştirilebildiği ölçüde işletilen bir mekanizma olarak ele alınır; rücu aşamasında esas mesele çoğu kez kişisel kusurun somutlaştırılması ve kusur–zarar bağının kurulmasıdır. (Güneş, 2017).
5) Arka plan: Mevzuat ve politika hattı niçin daha sertleşti?
Sahipsiz hayvan yönetimi alanında 5199 sayılı Kanun’da değişiklik yapan 7527 sayılı Kanun, 02.08.2024 tarihli ve 32620 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. (Resmî Gazete, 2024).
Anayasa Mahkemesi de bu düzenlemelere ilişkin iptal talebini E.2024/151, K.2025/107 sayılı kararıyla reddetti; kararın Resmî Gazete yayımlanma bilgisi 01.12.2025-33094 olarak yer aldı. (Anayasa Mahkemesi, 2025).
6) Belediyeler açısından ders: Bu tür sorumluluklar nasıl azaltılır?
Bu kararların ortak mesajı net: Yargı, iyi niyet beyanı değil; ölçülebilir, kayıt altına alınabilir ve sürekli işleyen bir hizmet düzeni arıyor. (Sarı, 2023).
6.1. Kurumsal mimari: Yetki matrisi ve gerçek koordinasyon
Büyükşehir–ilçe–valilik hattında “kâğıt üzerindeki görev” çoğu zaman bilinir; risk, sahada işleyen bir koordinasyon mimarisi kurulamamasından doğar. Türkiye Belediyeler Birliği’nin 5199 uygulamasına ilişkin rehberinde de belediyeler açısından süreçlerin planlanması, kapasite ve organizasyonun sürekliliği vurgulanır. (Türkiye Belediyeler Birliği, 2025).
6.2. Operasyon standardı: Şikâyet–müdahale–izleme zinciri
Belediyelerin aleyhine çalışan en yaygın kırılma “şikâyet var ama kayıt yok / kayıt var ama müdahale süresi belirsiz / müdahale var ama izleme yok” zinciridir. Özellikle okul güzergâhları ve yoğun yaya akslarında risk haritası, müdahale süre standardı ve sonuç kaydı birlikte işletildiğinde hem fiilî risk hem hukuki risk düşer. (Sarı, 2023; Türkiye Belediyeler Birliği, 2025).
6.3. Veri ve belgelendirme: “Delil üreten belediye” düzeni
Bakım evi kapasitesi, kısırlaştırma–aşılama sayıları, riskli alan denetimleri, yakalama–nakil tutanakları ve fotoğraflı saha raporları; tek tek evraktan öte, “hizmetin sürekliliği”nin ispat setidir. Bu veri seti zayıf kaldığında tartışma hızla “hizmet kusuru” ekseninde büyür. (Sarı, 2023).
6.4. Hukuki süreç yönetimi: Savunma ile rücu hazırlığı aynı dosyada başlar
Tazminat davası açıldığında yalnız savunmaya odaklanmak, ödeme çıktıktan sonra rücu hattını fiilen işlemez hâle getirebilir. Rücu için personel bazında görev emirleri, nöbet çizelgeleri, şikâyet kayıtları ve müdahale tutanaklarının baştan itibaren düzenli tutulması, ispat yükünü yönetilebilir kılar. (Güneş, 2017; Türkiye Cumhuriyeti Anayasası, 1982, md. 40; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 1965, md. 13).
Kaynakça
Anadolu Ajansı. (2026, 9 Ocak). Ankara’da sahipsiz köpeklerin saldırdığı çocuğun ailesine 5 milyon lira manevi tazminat kararı.
Anayasa Mahkemesi. (2025, 7 Mayıs). 30/7/2024 tarihli ve 7527 sayılı Kanun’a ilişkin iptal davası kararı (E.2024/151, K.2025/107). Norm Kararlar Bilgi Bankası (R.G. 01.12.2025-33094).
Danıştay 8. Daire. (2021, 12 Mart). Kanun yararına temyiz incelemesi (E.2020/7528, K.2021/1532).
Deniz, B. (2021). İdarenin sorumluluğunu doğuran hizmet kusuru ve hizmet kusuru–kişisel kusur ayrımı. Türkiye Barolar Birliği Dergisi, (153), 187–234.
Güneş, M. (2017). Kamu görevlisine rücu edilmesinde hukuki sorunlar ve idari yargı uygulaması. Ufuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(12), 55–86.
Resmî Gazete. (2024, 2 Ağustos). Hayvanları Koruma Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (Kanun No. 7527), Sayı: 32620.
Sarı, Ö. K. (2023). Sokak köpeği saldırısı nedeniyle idarenin sorumluluğu ve tam yargı davaları. Danıştay Dergisi, (156), 245–279.
Türkiye Belediyeler Birliği. (2025). Sahipsiz hayvanlara yönelik belediye hizmetleri (5199 sayılı Kanun uygulama rehberi).
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası. (1982). Madde 40 (son fıkra: rücu).
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu. (1965). Madde 13 (kurumun rücu hakkı).
